2569-01-30

ข้อเข่าจะเสื่อมไหม ถ้าเราปั่นจักรยานจากเชียงใหม่ ไป ทัชมาฮาล

ขอบคุณ STRAVA แอพฯ ออกกำลังกายโหลดฟรี ที่ผมมีติดมือถือมาตลอดหลายปี แจ้งให้ทราบว่า ปี 2568 ที่ผ่านมา ผมปั่นจักรยานไปได้ทั้งหมด 3,125 กิโลเมตร

ระยะทางดังกล่าว หากเทียบแล้ว พอๆ กับการปั่นจักรยานจากเชียงใหม่ ไปทัชมาฮาล ประเทศอินเดียเลยทีเดียว

ตัวเลขระยะปั่นทั้งปี กระตุ้นโดปามีนให้พลุ้งพล่าน อยากปรับเป้าหมายใหม่ในปีนี้ ให้ไกลออกไปอีก เอาสถิติมาสร้างแรงบันดาลใจ ให้อยากออกกำลังกายเพิ่มมากขึ้น

ที่สำคัญ เรื่องนี้จะรู้คนเดียวไม่ได้ ต้องขอโพสต์อวดเพื่อนๆ ไม่งั้นจะไม่สบายใจ เทคโนโลยี AI อย่าง Gemeni ช่วยเนรมิตภาพโปรไฟล์ ไปยืนปั่นอยู่หน้าทัชมาฮาล ออกมาได้อย่างเนียนๆ

ตัวจริงปั่นเล่นไปมาอยู่เชียงใหม่ แค่วันละ 10 – 20 กม. แถมไม่ได้ปั่นทุกวัน ถ้าปั่นไปอินเดียจริงๆ ไม่น่ารอด

บางวันมีเวลา มีใจติดลม ก็ปั่นลากยาว เกิน 50 กม. บ้าง แต่ก็แค่นานๆ ครั้ง สังเกตว่าวันไหนถ้าปั่นทางไกลเกิน 50 กม. ขึ้นไปเมื่อไร คืนนั้นเวลาก้าวเดินขึ้นลงบันได ต้องใช้มือช่วยค้ำยันหัวเข่า กลัวหัวเข่ามันจะหลุดออกมาให้ได้

นอนปวดเข่าไปก็นึกจินตนาการไปถึงโฆษณาก็อกน้ำยี่ห้อหนึ่ง ที่มีหุ่นยนต์มาคอยโยกแขนเปิดปิดหัวก๊อก หมุนไปมาหลายล้านรอบ จนหุ่นยนต์พังไปแล้ว แต่หัวก๊อกยังไม่พัง แสดงถึงความแข็งแกร่งของก๊อกน้ำ

แล้วข้อเข่าของเราจะเป็นอย่างไร ถ้าเราชอบปั่นจักรยาน ปั่นบ่อยๆ ปั่นทางไกล ในระยะยาวจะทำให้หัวเข่าเราพังหรือมีโอกาสเป็นโรคข้อเข่าเสื่อมได้ไหม

แอบไปหาข้อมูลในกลุ่มนักปั่นมา เค้าว่า ที่ปั่นจักรยานแล้วเจ็บเข่า สาเหตุมาจากส่วนใหญ่เกิดจากกล้ามเนื้อรอบข้อต่อไม่แข็งแรงพอ เพราะนานๆ ปั่นทีแต่ปั่นยาว ไม่ได้ปั่นอย่างสม่ำเสมอ หรือค่อยๆ เพิ่มระยะทีละน้อย

การปรับรถจักรยานให้เหมาะสมกับสรีระก็สำคัญ ถ้าเป็นมืออาชีพเค้าจะไปปรับ Bike Fitting ซึ่งมีค่าใช้จ่ายหลายพัน แต่เรามือสมัครเล่น หาข้อมูลในกูเกิล แล้วปรับตาม เอาให้สบายตัว สบายใจ ก็แล้วกัน

อย่างระดับความสูงของเบาะ ก็กะเอาคร่าวๆ ว่าขณะปั่น นั่งบนเบาะให้เต็มตูด แล้วเหยียดขาตรง ถีบบันไดลงเกือบสุด พอให้ได้น้ำหนักเต็มเท้า มันก็จะเกือบสุดพอดี ที่เหลือระยะองศาทั้งหลาย ถ้าก้มไปแล้วเมื่อย ก็ขยับออกมาอีกนิดนึง คันนี้ผิดไซส์มาตั้งแต่ตอนซื้อ จะเปลี่ยนทั้งคันก็ใช่ที่ ปรับกันไปมาหลายปี จนคุ้นชินกับมันไปละ

ส่วนเรื่องที่กังวลว่า ปั่นไประยะเวลานานๆ จะเป็นโรคข้อเข่าเสื่อมหรือไม่นั้น มีข้อมูลวิจัยออกมาว่า การปั่นจักรยาน กลับเป็นกีฬาที่เหมาะสมสำหรับผู้มีอาการปวดข้อเข่า หรือผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อม

การปั่นจักรยาน ทำให้เกิดแรงกระแทกที่ข้อเข่าน้อยมาก ตรงข้ามข้อเข่าที่ขยับงอเบาๆ ทำให้ขยับได้ลื่นไม่ติด ปั่นไปนานๆ กล้ามเนื้อรอบๆ ข้อเข่าจะแข็งแรงขึ้น ช่วยรับแรงกระแทกบริเวณข้อเข่าอีกเด้ง

คนที่ข้อเข่าเสื่อม ไม่ได้หมายความว่า ห้ามใช้มัน ห้ามปั่น ห้ามเดิน ห้ามวิ่ง เดี๋ยวมันจะพังเพิ่ม แต่ตรงกันข้าม การไม่ขยับ ไม่ออกกำลังกาย ทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรง ไม่เพียงพอที่จะพยุงให้ข้อมันเสถียร

จักรยานเป็นการออกกำลังกายที่มีแรงกดลงข้อไม่แรงเกินไป ถ้าปั่นสม่ำเสมอ กล้ามเนื้อรอบข้อจะแข็งแรงขึ้น ช่วยรับแรงแทนข้อ ลดสารก่ออักเสบในข้อ ช่วยกระจายน้ำไขข้อ หล่อเลี้ยงกระดูกอ่อน ทำให้ข้อเสื่อมช้าลง

สิ่งสำคัญที่สุดคืออย่าย่ามใจ เห็นเค้าว่าปั่นแล้วดี พี่ก็อย่าตบเกียร์สูง ยืนโยกขึ้นดอยแซงมอเตอร์ไซค์บนโค้งขุนกันฯ หรือไหลวิบากลงดาวน์ฮิลล์ดอยปุย ทุกอย่างที่ไม่ได้ถูกฝึกมาอย่างดี แล้วห้าวเป้ง ย่อมก่อให้เกิดความหายนะได้ สิ่งที่จะพังไปก่อนหัวเข่า อาจเป็นหัวอย่างอื่น เช่นหัวใจ หยุดเต้นเป็นต้น

ไม่มีความคิดเห็น: